Mag de advocaat zijn cliënt nog naar behoren verdedigen?
Advocaat.be vindt het zorgwekkend dat het Hof van Cassatie in een arrest van 14 maart 2023 de weg inslaat van een zeer drastische beperking op de pleittijd van de advocaat. Concreet oordeelde het Hof, in een zaak over het al dan niet verlengen van een voorlopige hechtenis, dat de Kamer van Inbeschuldigingstelling de advocaat van de gedetineerde al na 10 minuten mocht sommeren om zijn pleidooi af te ronden.
In een rechtstaat staan de rechten van verdediging centraal. En justitie moet een menselijk gelaat tonen. Dat is zeker het geval wanneer het gaat over de vrijheid van een persoon. Iemand in voorlopige hechtenis nemen behoort tot het meest ingrijpende wat in een mensenleven kan gebeuren. Zo’n zaak afhaspelen, of zelfs maar die indruk geven, is niet het beeld dat Justitie van zichzelf mag geven.
Advocaat.be realiseert zich dat elke zaak op eigen merites en noden beoordeeld moet worden: niet elke zaak is complex of vereist uitgebreide pleidooien. En dat er een behoorlijk evenwicht moet zijn tussen de noodwendigheden van de dienst binnen de rechtbanken en de toegekende pleitduur die voldoende moet zijn om een ernstige en volledige verdediging naar voren te brengen.
In der Beschränkung zeigt sich erst der Meister, zei Goethe. Het is een kunst om beknopt te zijn en zich niet teveel in details te verliezen. Advocaat.be erkent dat advocaten zich daarin moeten bekwamen. Maar dat neemt niet weg dat een pleitduur van 10 minuten onrustwekkend kort lijkt om te debatteren over de vrijheid van een persoon, zeker als de advocaat nog veel meer te zeggen had om zijn cliënt te verdedigen: de gedetineerde mag verwachten dat er naar hem of haar geluisterd wordt en naar zijn of haar advocaat.
Advocaat.be begrijpt dat het voorval zich niet voordeed voor een zogenaamd vonnisgerecht, waar de rechter een definitieve uitspraak ten gronde doet, maar voor een ‘onderzoeksgerecht’. Maar ook dan is uiterste omzichtigheid aangewezen. Men mag overigens hopen dat het Hof van Cassatie deze nieuwe rechtspraak niet doortrekt naar de vonnisgerechten.
Dit is naar mijn mening een bijzonder ongunstige evolutie, onrustwekkend zelfs. Het pad dat justitie hier ingeslagen is, is niet de weg die wij als advocatuur wensen voor onze cliënten.
Lees het in de media
Laatste persberichten
Afluisteren van gesprek tussen advocaat en cliënt kan niet: Advocaat.be roept politie op tot meer sensibilisering
Een politieagent in burger die een gesprek tussen een advocaat en een bestuurder afluistert: het is een recente zaak die opnieuw de vraag oproept of het belang van vertrouwelijk overleg tussen advocaat en cliënt bij alle politiediensten wel voldoende is doorgedrongen.
Daarom roept Advocaat.be op tot meer sensibilisering binnen de politie. De vertrouwelijkheid van het gesprek tussen advocaat en cliënt is geen detail, maar een basisregel die voor elke politieagent vanzelfsprekend moet zijn.
Advocaat.be sluit zich aan bij kritiek op raadkamerzittingen in gevangenis: “Ook rechtzoekende mag niet de dupe worden”
Erik Valgaeren verkozen tot voorzitter van Advocaat.be (2026–2029)
De algemene vergadering van de Orde van Vlaamse Balies heeft vandaag Erik Valgaeren verkozen tot nieuwe voorzitter van Advocaat.be (de Orde van Vlaamse Balies) voor de beleidsperiode 2026–2029. Zijn mandaat gaat officieel van start op 1 september 2026. Hij zal huidig voorzitter Peter Callens opvolgen, die na twee opeenvolgende mandaten niet opnieuw verkiesbaar was.